Υπάρχουν αποφάσεις που δεν αφορούν μόνο ένα πρόσωπο ή μια διοίκηση. Αφορούν τη συλλογική απάντηση ενός θεσμού σε μια αδιαμφισβήτητα σοβαρή πρόκληση. Τέτοια απόφαση καλείται να λάβει στις 18 Μαρτίου το πειθαρχικό όργανο που θα εξετάσει τα ευρήματα της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας για την Περιφέρεια Ηπείρου.
Τα πορίσματα, όπως δημοσιοποιήθηκαν, αποτυπώνουν μια εικόνα που δεν επιδέχεται αμφιλεγόμενες ερμηνείες. Σε δειγματοληπτικό έλεγχο μερικών μόνο μηνών του 2024, εξετάστηκαν 1.857 συμβάσεις έργων, μελετών, προμηθειών και υπηρεσιών. Συνολικό ύψος: 137,8 εκατ. ευρώ. Από αυτές, μόλις 141 έγιναν με ανοικτό διαγωνισμό. Οι 1.306 πραγματοποιήθηκαν με απευθείας ανάθεση — αντιπροσωπεύοντας 67,68 εκατ. ευρώ, δηλαδή σχεδόν το ήμισυ του συνολικού ποσού.
Τα πορίσματα επισημαίνουν ένα επαναλαμβανόμενο δομικό μοτίβο: συμβάσεις 24.800 ευρώ, «έκπτωση» 1%, τελική αξία 24.552 ευρώ, χωρίς τεκμηρίωση επιλογής αναδόχου. Αυτή η επανάληψη, σε συνδυασμό με τα ποσά που καταγράφονται σε κατηγορίες όπως κοπή-κλάδεμα (2,33 εκατ. ευρώ) και συντήρηση οδών (4,87 εκατ. ευρώ), δεν αφήνει περιθώριο για εντύπωση τυχαιότητας.
Το ερώτημα που θέτουν οι ίδιοι οι ελεγκτές είναι εύγλωττο: αν αυτά είναι τα ευρήματα από δειγματοληπτική εξέταση, τι θα αποκάλυπτε ένας πλήρης και συστηματικός έλεγχος σε ολόκληρη την πολυετή θητεία; Και πέρα από το παρελθόν: έχουν αλλάξει οι πρακτικές σήμερα; Για τη Θεσπρωτία και ολόκληρη την Ήπειρο — μια από τις φτωχότερες περιφέρειες της Ευρώπης — η διαχείριση δημόσιου χρήματος δεν είναι τεχνικό ζήτημα. Είναι ζήτημα δικαιοσύνης απέναντι στους πολίτες. Η Ιστορία δεν μετρά δηλώσεις. Μετρά αποφάσεις.