Το μέλλον της κτηνοτροφίας στην Ήπειρο βρέθηκε στο επίκεντρο της ημερίδας «Διέξοδοι στα Αδιέξοδα του Πρωτογενούς Τομέα Παραγωγής», όπου ο καθηγητής Γιάννης Σκούφος παρουσίασε σημαντικές διαπιστώσεις και τολμηρές προτάσεις για την ανασυγκρότηση του πρωτογενούς τομέ.
Η ημερίδα διοργανώθηκε από τις ερευνητικές ομάδες του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, σε συνεργασία με παραγωγικούς φορείς της Ηπείρου και το Δίκτυο Πολιτών για την Οικονομία και το Περιβάλλον.
Η Ήπειρος και η απώλεια της κτηνοτροφικής της δύναμης
Ο κ. Σκούφος χαρακτήρισε την Ήπειρο ως «μικρή Ολλανδία» του παρελθόντος, επισημαίνοντας τη δραματική συρρίκνωση της τοπικής κτηνοτροφίας. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, η παραγωγή πρόβειου γάλακτος μειώθηκε από 56.000 σε 48.000 τόνους μεταξύ 2020 και 2024, ενώ 1.000 παραγωγοί εγκατέλειψαν το επάγγελμα.
Εισαγωγές ξένων φυλών και απώλειες ΠΟΠ
Ο καθηγητής υπογράμμισε ότι η Ελλάδα έχει οδηγηθεί στην εξαφάνιση των αυτόχθονων γενετικών της πόρων, καθώς μόνο το 2023 εισήχθησαν 1.600.000 ζώα ξένων φυλών. Παράλληλα, μόλις 6 από τα 26 ΠΟΠ τυροκομικά προϊόντα εξάγονται, ενώ η χώρα δεν έχει κατοχυρωμένο ΠΟΠ για γιαούρτι, σε αντίθεση με τη Βουλγαρία και την Τουρκία.
Βιωσιμότητα και καινοτομία
Η αξιοποίηση των βοσκοτόπων μέσω βιώσιμων πρακτικών θα μπορούσε να αυξήσει σημαντικά την αποδοτικότητα της τοπικής κτηνοτροφίας. Ο κ. Σκούφος παρουσίασε το παράδειγμα των 5 εκατομμυρίων στρεμμάτων βοσκότοπων, που αποδίδουν 500 εκατομμύρια ευρώ σε τροφή, με δυνατότητα αύξησης στα 750 εκατομμύρια μέσω αειφόρου διαχείρισης.
Νέες προτάσεις για την ανάπτυξη
Ο καθηγητής τόνισε την ανάγκη ίδρυσης ενός Κέντρου Καινοτομίας Κρέατος στην Άρτα, το οποίο θα μπορούσε να μειώσει τις εισαγωγές κρέατος αξίας 2 δισεκατομμυρίων ευρώ και να ενισχύσει τις εξαγωγές.
Η μετάβαση σε αειφορικά συστήματα εκτροφής, η ανάπτυξη παραδοσιακών τυροκομείων, η αξιοποίηση φυτικών πρωτεϊνών και η χρήση θαλάσσιων φυτών ως εναλλακτικές της σόγιας αποτελούν βασικές προτάσεις για ένα νέο παραγωγικό μοντέλο.