Απογοήτευση κι αγανάκτηση κυριάρχησαν σήμερα στο Εφετείο της Αθήνας, μετά την ανακοίνωση της απόφασης του δευτεροβάθμιου δικαστηρίου για τη φονική πυρκαγιά στο Μάτι, τον Ιούλιο του 2018. Το δικαστήριο έκρινε ένοχους 10 από τους κατηγορούμενους, σε μια υπόθεση που στιγμάτισε τη σύγχρονη ελληνική ιστορία, αφαιρώντας 104 ανθρώπινες ζωές και αφήνοντας ανεξίτηλα τραύματα.
Ωστόσο, η ετυμηγορία δεν φαίνεται να ικανοποίησε τους συγγενείς των θυμάτων, που έκαναν λόγο για μισή δικαιοσύνη και αποδυνάμωση της ευθύνης του κράτους και των αρμοδίων.
Με δάκρυα, φωνές και οργή, οι συγγενείς των αδικοχαμένων θυμάτων δεν έκρυψαν τη δυσαρέσκειά τους για την απόφαση. «Εμείς τι ελαφρυντικά είχαμε όταν καιγόμαστε;», «Στις ζωές μας που κάηκαν τι ελαφρυντικά αναγνωρίστηκαν», φώναζαν απελπισμένα στο ακροατήριο, την ώρα που η δικαστική διαδικασία όδευε προς το τέλος της.
Η συγκλονιστική παρέμβαση από τους συγγενείς, κατά τη διάρκεια της ανακοίνωσης της απόφασης, ήταν αποκαλυπτική της συναισθηματικής φόρτισης και της αίσθησης αδικίας που νιώθουν. «Είναι στο χέρι σας. Τι θα πείτε; ότι αθωώσατε τους δολοφόνους; Όλη η Ελλάδα το ξέρει ότι είναι δολοφόνοι. Με τη σημερινή σας απόφαση βάζετε ταφόπλακα για όλους τους πολίτες», φώναξε μέλος του ακροατηρίου, με το σώμα να ξεσπά σε χειροκροτήματα.
«Στην αρχή η Ηλεία, μετά η Μάνδρα, μετά το Μάτι, μετά η Εύβοια, πρόσφατα τα Τέμπη»
Σφοδρή κριτική απέναντι στην απόφαση για το Μάτι της έδρας του Τριμελούς Εφετείου άσκησε και ο Βασίλης Ταουξής, συνήγορος – εκπρόσωπος οικογενειών θυμάτων.
«Στην αρχή η Ηλεία, μετά η Μάνδρα, μετά το Μάτι, μετά η Εύβοια, πρόσφατα τα Τέμπη. Πόσες εθνικές τραγωδίες θα μπορέσει να αντέξει αυτός ο λαός; Αυτός ο λαός που ανέβασε αυτό το πανό που λέει “κοιμήσου Ελλάδα, τα παιδιά σου δολοφονούνται”. Κοινό αίτημα των οικογενειών των θυμάτων και όλης της Ελλάδας είναι η δικαιοσύνη να μην είναι επιλεκτική» ανέφερε ο ποινικολόγος, ενώ τόνισε πως προκαλεί απορία στους συγγενείς και τη νομική κοινότητα η αθωωτική πρόταση της προέδρου, που μετά από έναν χρόνο διαδικασίας μειοψήφισε κόντρα στις αποφάσεις των άλλων εφετεών και πρότεινε την αθώωση των περισσοτέρων, για τα περισσότερα αδικήματα για τα οποία παραπέμπονται:
«Σήμερα έχουμε και την αναβάθμιση της κατηγορίας στους καταδικασθέντες κατηγορούμενους και την προσθήκη τεσσάρων ακόμη που είχαν αθωωθεί πρωτοδίκως. Κάποιοι εντολείς μου, καθηγητές πανεπιστημίου στην Ελβετία, μου έστειλαν ένα μήνυμα. “Ώδινεν όρος και έτεκε νυν”. Δηλαδή κοιλοπονούσε το βουνό και γέννησε ποντίκι. Θεωρούν ότι αυτή είναι η αναλογία της σημερινής απόφασης που δεν αφορά ακριβώς την απόφαση του συγκεκριμένου δικαστηρίου αλλά την ασκηθείσα από την αρχή ποινική δίωξη. Ένα τροχαίο όπου ένας παραβάτης παρασύρει και σκοτώνει έναν πεζό, η κατηγορία είναι κακούργημα. 104 νεκροί και οι κατηγορίες είναι πλημμέλλημα. Αν αυτό είναι ισονομία και ισοπολιτεία τότε ζούμε σε άλλον πλανήτη».
«Όταν το κράτος βλάπτει το έθνος, πρέπει ή να χαθεί ή να αλλάξει μορφή»
Από την πλευρά της, η δικηγόρος των συγγενών, Ειρήνη Μαρούπα, προχώρησε σε βαρυσήμαντη δήλωση με αιχμές προς την Πολιτεία και τη Δικαιοσύνη, σχολιάζοντας με σκληρή γλώσσα την απόφαση. «Όταν το κράτος βλάπτει το έθνος, πρέπει ή να χαθεί ή να αλλάξει μορφή», υπογραμμίζοντας την πεποίθηση των οικογενειών ότι η Δικαιοσύνη απέτυχε να τιμωρήσει αποτελεσματικά.
Σε μια ακόμη αιχμηρή τοποθέτησή της, πρόσθεσε πως κατά την άποψή της, «το κράτος δεν μπορεί να αλλάξει μορφή, διότι η Δικαιοσύνη δεν θέλει να τιμωρήσει αποτελεσματικά τα αδικήματα που συμβαίνουν εις βάρος των Ελλήνων πολιτών».
Έχουμε καταστραφεί ολοσχερώς στην οικογένεια»
Ανατριχίλα προκάλεσε και η αντίδραση της Ελένης Σιαπκαρά, μητέρα που έχασε την 35χρονη κόρη της στις φλόγες.
«Γιατί; Τους εκλιπαρούσα να σηκώσουν το κεφάλι ψηλά και να βγάλουν μια απόφαση. Και να τους δικάσουν όλους. Αυτό θέλω, να απαλύνει η ψυχή μου, δεν θέλω τίποτε άλλο παιδιά μου. Βγήκα φώναξα [για τα ελαφρυντικά] για να φύγουν να πιαστούν χέρι χέρι όλοι να πάνε στη φυλακή μόνοι τους. Τους βλέπω και μου ανεβαίνει η πίεση. Είμαι με φάρμακα από το πρωί για να σταθώ στα πόδια μου. Και εγώ και ο γιος μου και ο άντρας μου. Έχουμε καταστραφεί ολοσχερώς στην οικογένεια», ανέφερε η χαροκαμένη μάνα και συνέχισε:
«Έχασα την κόρη μου 35 χρονών και μου άφησε 3,5 χρονών το παιδάκι της. Και μας δουλεύουν, μας κοροϊδεύουν, το καταλαβαίνετε; Και η Δούρου αθωώθηκε. Και ξέρετε τι μου είπε ότι “έχασα κι εγώ παιδί στην δικαιοσύνη”. […] Επτά χρόνια μας παιδεύουν. Το καταλαβαίνετε; Με ψυχοφάρμακα είμαστε. Για μια μέρα πήγε, τέσσερις η ώρα θα έφευγε. Δεν πήρε εντολή από κανέναν για να φύγει το παιδί μου. Και άφησε 3,5 χρονών το παιδάκι της και τη ζητάει κάθε μέρα».
Καθ’ όλη τη διάρκεια της διαδικασίας, οι συγγενείς των θυμάτων δεν σταμάτησαν να εκφράζουν την πίκρα και τη δυσπιστία τους προς τον θεσμό της Δικαιοσύνης. «Δεν έχετε καταλάβει τι δικάζεται. Δεν έχετε καταλάβει ποια είναι η δύναμη σας», φώναξαν απευθυνόμενοι στους δικαστές, εκφράζοντας την αίσθηση ματαίωσης για την απονομή δικαιοσύνης σε μια από τις πιο τραγικές καταστροφές στη μεταπολεμική Ελλάδα.
Μάλιστα, δεν παρέλειψαν να επισημάνουν το διαχρονικό πρόβλημα της ατιμωρησίας, τονίζοντας πως «αν κάποιοι είχαν δικαστεί για τη φωτιά στην Ηλεία και τη Μάνδρα, δεν θα είχε γίνει το Μάτι».
Μαύρα μπαλόνια στον αττικό ουρανό
Λίγο πριν αποχωρήσουν από το Εφετείο, οι συγγενείς των θυμάτων απέτισαν φόρο τιμής στα αγαπημένα τους πρόσωπα που χάθηκαν τόσο άδικα. Στον αττικό ουρανό υψώθηκαν 120 μαύρα μπαλόνια, ένα για κάθε ταυτοποιημένο και αταυτοποίητο νεκρό. Η τελετή μνήμης ήταν απλή, αλλά συγκλονιστική, με τους παρευρισκόμενους να φωνάζουν με μια φωνή: «Αθάνατοι».
Η εικόνα αυτή, γεμάτη συμβολισμό και σιωπηλή κραυγή διαμαρτυρίας, σκιαγράφησε την ένταση μεταξύ μιας κοινωνίας που ζητά δικαίωση και ενός συστήματος που, όπως καταγγέλλεται, δεν ανταποκρίνεται στις προσδοκίες των πολιτών.
Διαβάστε περισσότερα Μάτι: Ξέσπασμα οργής και θλίψης από τους συγγενείς των θυμάτων μετά την απόφαση – Γέμισε μαύρα μπαλόνια ο αττικός ουρανός