«Η Ελλάδα στα ερείπια του Μεσολογγίου»: Ο εμβληματικός πίνακας του Ντελακρουά στο Ξενοκράτειο Αρχαιολογικό Μουσείο

Ο εμβληματικός πίνακας του Ευγένιου Ντελακρουά «Η Ελλάδα στα ερείπια του Μεσολογγίου» (La Grèce sur les ruines de Missolonghi), που «ταξίδεψε» από το Μουσείο Καλών Τεχνών του Μπορντώ, βρίσκεται εδώ και λίγες μέρες στο Ξενοκράτειο Αρχαιολογικό Μουσείο Μεσολογγίου.

Σήμερα, σε συνέντευξη Τύπου, παρουσία της υπουργού Πολιτισμού Λίνας Μενδώνη, παρουσιάστηκε στο Ξενοκράτειο το έργο, το οποίο παραχωρήθηκε στην Ελλάδα από το γαλλικό μουσείο, στο πλαίσιο του εορτασμού των 200 χρόνων από την Έξοδο του Μεσολογγίου.

«Διαχρονικό σύμβολο αντίστασης, ελπίδας και αναγέννησης

Στην παρουσίαση του πίνακα του Ντελακρουά στο Ξενοκράτειο Αρχαιολογικό Μουσείο η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη σημείωσε στον χαιρετισμό της: «Σήμερα είναι μια ιδιαίτερα σημαντική ημέρα, όχι μόνο για το Μεσολόγγι αλλά και για ολόκληρη τη χώρα. Η έλευση ενός σημαντικού έργου τέχνης έχει πάντοτε ξεχωριστή σημασία για την πολιτιστική ζωή ενός τόπου. Όταν όμως πρόκειται για ένα έργο που συνδέεται άμεσα με ένα κορυφαίο ορόσημο της νεότερης ελληνικής ιστορίας, τότε αποκτά ακόμη μεγαλύτερο συναισθηματικό και ιστορικό βάρος». Και συνέχισε η υπουργός: «Η τρίτη πολιορκία και η Έξοδος συγκλόνισαν την Ευρώπη και κατέστησαν την πόλη σύμβολο αυτοθυσίας και ηθικού μεγαλείου. Οι μήνες της πείνας, η αντίσταση μέχρις εσχάτων και η συνειδητή απόφαση των πολιορκημένων να μην παραδοθούν, αλλά να πραγματοποιήσουν μια έξοδο προς τον θάνατο και την αθανασία, μετέτρεψαν το Μεσολόγγι σε παγκόσμιο σύμβολο ελευθερίας.

Η πρώτη παρουσίαση του έργου στην Ελλάδα και μάλιστα στο Μεσολόγγι έχει επομένως τεράστια πολιτιστική και συμβολική σημασία. Για πρώτη φορά ο πίνακας συναντά τον τόπο που τον ενέπνευσε, συνομιλώντας άμεσα με τη μνήμη και την ιστορία της πόλης.

Σε μια περίοδο γεωπολιτικών προκλήσεων, όπου οι αξίες της ελευθερίας, του ανθρωπισμού και της δημοκρατίας δοκιμάζονται, το μήνυμα του έργου παραμένει επίκαιρο. Η τέχνη έχει τη δύναμη να διατηρεί ζωντανή τη μνήμη των μεγάλων αγώνων και να υπενθυμίζει τις αξίες πάνω στις οποίες οικοδομήθηκαν οι ευρωπαϊκές κοινωνίες.

Το έργο αυτό δεν είναι μόνο ένα μνημειώδες δημιούργημα της τέχνης. Είναι ένα διαχρονικό σύμβολο αντίστασης, ελπίδας και αναγέννησης».

Ευγένιος Ντελακρουά: Ο καλλιτέχνης της επανάστασης

Ο Ευγένιος Ντελακρουά ήταν Γάλλος ρομαντικός ζωγράφος του 19ου αιώνα, ο οποίος επηρέασε τη ζωγραφική συμβάλλοντας στην ανάπτυξη του ιμπρεσιονισμού. Γεννήθηκε στο Σαρεντόν-Σαιντ-Μορίς στις 26 Απριλίου του 1798.

Eμπνεύστηκε από ιστορικά γεγονότα, όπως η Γαλλική και η Ελληνική Επανάσταση και συνέβαλλε στην ανάπτυξη του ιμπρεσιονισμού, καλλιεργώντας μια ατμόσφαιρα αγωνίας και φρίκης, η οποία όμως παρουσιάζεται με πολλή τρυφερότητα, με έντονα χρώματα και δυνατές αντιθέσεις σκιάς και φωτός. Την εποχή αυτή τα απελευθερωτικά κινήματα ξεπηδούν το ένα μετά το άλλο.

Το 1824 σε ηλικία 24 ετών παρουσίασε τον πρώτο του πίνακα στο Παρίσι. Απεικόνιζε τις θηριωδίες των Τούρκων στον άμαχο πληθυσμό και ευαισθητοποίησε τη γαλλική κοινωνία. Πηγή έμπνευσης ήταν η σφαγή χιλιάδων Ελλήνων της Χίου από τους Οθωμανούς, που είχε γίνει δύο χρόνια νωρίτερα ως αντίποινα για τον ξεσηκωμό τους….

Στους πίνακες του Ντελακρουά, το πρόσωπο των Τούρκων συμβόλιζε την τυφλή, βίαιη δύναμη και το πρόσωπο των Ελλήνων την ελευθερία και τον πολιτισμό. Όπως ανέφερε στο Ημερολόγιο του το 1822 «Όταν οι Τούρκοι προφταίνουν τους λαβωμένους στο πεδίο της μάχης, η ακόμη και τους αιχμαλώτους τους λένε: Μη φοβάσαι και τους χτυπούν στο πρόσωπο με τη λαβή του σπαθιού τους για να τους κάνουν να σκύψουν το κεφάλι: τους το παίρνουν με μια σπαθιά!…»…

Ο Ευγένιος Ντελακρουά πέθανε το 1863 στο Παρίσι. Η ελληνική επανάσταση αποτέλεσε βασικό θέμα των έργων που ζωγράφισε καθ΄ όλη τη διάρκεια της ζωής του. Σκοπός του ήταν να αναδείξει το δράμα των Ελλήνων που πολέμησαν με σθένος και αυτοθυσία τους κατακτητές τους. Η συμβολή του στην ελληνική προσπάθεια είναι ανεκτίμητη καθώς συγκίνησε και κινητοποίησε για πολλές δεκαετίες τους Ευρωπαίους πολίτες, καθώς η Ελλάδα συνέχισε για πολλά χρόνια μετά την ανεξαρτησία της, τους απελευθερωτικούς πολέμους….

«Η Ελλάδα στα ερείπια του Μεσολογγίου»

Η ηρωική έξοδος των Μεσολογγιτών το 1826 και ο θάνατος του αγαπημένου του Λόρδου Μπάιρον στο Μεσολόγγι συγκλονίζουν τον καλλιτέχνη. Ο Ευγένιος Ντελακρουά ζωγραφίζει έναν ακόμη εντυπωσιακό πίνακα, με τίτλο «Η Ελλάδα ξεψυχώντας στα ερείπια του Μεσολογγίου» και είναι εμπνευσμένος από την μάχη των Ελλήνων στην τρίτη πολιορκία του Μεσολογγίου.

Η Ελλάδα παρουσιάζεται απελπισμένη να στέκεται πάνω στα πτώματα των αγωνιστών. Φοράει ελληνική παραδοσιακή φορεσιά, ξεκούμπωτη στο στήθος. Είναι στραμμένη προς τον θεατή με τα χέρια σε στάση απόγνωσης, και το πρόσωπο σε τρία τέταρτα στραμμένο προς τα αριστερά. Στέκει όρθια επάνω στα ερείπια του Μεσολογγίου, που έχουν καταπλακώσει έναν αγωνιστή. Στο βάθος ένας μαύρος άνδρας με κίτρινο τουρμπάνι που συμβολίζει τον εχθρό καρφώνει μια σημαία στο έδαφος.

{https://exchange.glomex.com/video/v-dh2l81x8x2w1?integrationId=40599y14juihe6ly}